Montage LED verlichting verloopt soepel door goede samenwerking met VVE Westerhaghe

Plan Westerhaghe is een project met 163 huurwoningen en 209 koopwoningen in Rijnsburg, gemeente Katwijk, dat rond 2008 officieel werd opgeleverd. De VVE Westerhaghe bestaat uit 6 woontorens, een grote parkeergarage en bovenop die garage een tuin. Het project werd destijds ontworpen door STOL architecten in opdracht van Woningbouwvereniging Spinoza.

Professioneel bestuur VVE en betrokken bewoners

De VVE heeft een professioneel bestuur en diverse werkgroepen met betrokken vrijwilligers. Menig bedrijf kan jaloers zijn hoe alles bij deze vereniging is georganiseerd en wordt uitgevoerd. Het schoonmaken wordt bijvoorbeeld iedere vrijdagochtend door de bewoners zelf gedaan. Medio 2023 werd YellowBee benaderd door een van de leden van de verlichtingscommisie.

Retrofit verlichting aan vervanging toe

Een aantal jaren geleden had de VVE bijna alle lampen al vervangen door retrofit LED buizen en E27 (grote fitting) bolletjes. Destijds waren dit grote stappen om flink energie te besparen. De E27 bolletjes gaven echter te weinig licht en de ambities om energie te besparen zijn inmiddels groter. Een ander probleem was dat CE keurmerk , afgegeven door de fabrikant van de armaturen, niet meer geldt omdat er lichtbronnen in de armaturen worden gebruikt waar ze niet voor zijn ontworpen. Het komt vaker voor dat VVE’s risico’s lopen als er retrofit verlichting wordt gebruikt in armaturen die hiervoor niet geschikt zijn. In het ergste geval kan er brandgevaar zijn en is bij eventuele schade deze niet te verhalen op de verzekering als niet aan vrij strikte eisen - zoals bepaalde keurmerken of keuringen door vakmensen - wordt voldaan.

De verlichtingscommissie van VVE Westerhaghe wilde van YellowBee weten wat we zouden kunnen betekenen. Ook was van het begin af aan duidelijk dat het de wens was om een energiebesparingsproject te faseren. 

Stap 1: dimbare lichtlijnen in de parkeergarage

We zijn begonnen met de parkeergarage. Men wilde hier het maximaal energie besparen. De wens was om de lichtlijnen terug te kunnen dimmen als er niemand aanwezig is de verlichting weer fel te laten branden bij beweging.

Keuze voor lichtlijnen met veel mogelijkheden ze in te stellen

Samen met de Verlichtingscommisie hebben we een plan gemaakt. De parkeergarage is erg groot met diverse rijbanen. Voor de rijbanen en de parkeervakken is bepaald hoe ze moeten gaan werken. Aan ons de taak om alles om te zetten naar werkende verlichting. Wij hebben gekozen voor ons EVO armatuur. Een armatuur IP65 IK08 die op veel manieren instelbaar is. Zo zijn kleur en licht output instelbaar en zijn de lichtlijnen beschikbaar in 3 lengtes. Deze lichtlijnen kunnen worden voorzien van noodvoedingen en sensoren.

Ook noodverlichting (die als nodig veel langer brandt dan vereist)

De noodvoedingen zijn verplicht omdat het een afgesloten ruimte is. De lampen blijven 3 uur branden na stroomuitval. Ik werd veel later gebeld van Enige tijd nadat de verlichting in de parkeergarage is geinstalleerd moest de stroom er af wegens werkzaamheden. Dit was een mooie manier om de noodverlichting te testen. De bewoners stelden zelf vast dat de lampen veel langer dan de geëiste 1 uur bleef branden. Na 3,5 uur vielen de eerste lampen pas uit.

Beweging waarnemen

Voor de sensoren hebben we gekozen voor het radarprincipe, een uitvoering die ook in relatief lage ruimtes toch van ver beweging kan waarnemen. Dit is ideaal voor parkeergarages. De sensoren communiceren dmv bluetooth met elkaar, ze vormen een groot mesh netwerk. Met behulp van de software van silvair hebben we de sensoren geconfigureerd. Voor de rijbanen en parkeervlakken is een eigen brandregime geconfigureerd. 

Configuratie later aan te passen

Het komt erop neer dat de verlichting boven de rijbanen altijd op 10% brandt en als er beweging van mensen of auto’s wordt gesignaleerd gaat de verlichting naar 100%. Bij de parkeervlakken gaat de verlichting helemaal uit als er niemand aanwezig is en bij beweging gaat deze naar 100%. Dit alles is met de software zeer makkelijk te configureren en zelfs met een telefoon kan de juiste functionaliteit aan de sensoren worden toegewezen en als nodig later aangepast.

Veiligheid door overzicht (maar geen veiligheid voor insluipers)

Het voordeel van deze configuratie is maximale besparing en maximale veiligheid. Er is altijd genoeg licht om een overzicht over de gehele ruimte te hebben. Als er iemand loopt, fietst of met de auto rijdt zie je dat de verlichting steeds op het goede moment naar 100% lichtsterkte schakelt en zo de persoon volgt. Bijkomend voordeel is dat dit mogelijke insluipers afschrikt. De energiebesparing is aanzienlijk omdat verlichting die gedimd of uit is nauwelijks of geen energie verbruikt.

Geolied montage proces met hulp van de bewoners

De montage van de verlichting is goed gegaan. YellowBee zorgde voor de installateurs. Hand en span diensten werden verricht door een groot aantal vrijwilligers.

Nadat de installatie spanningsloos werd gesteld, haalden de vrijwilligers de lichtbronnen en de accu’s uit de armaturen. Ze brachten de verschillende componenten naar buiten waar ze in gescheiden containers werden gelegd. Later werden deze opgehaald door WeCycle. 

Een ander team legde de nieuwe armaturen voor ons klaar en maakte ze gereed om op te hangen. Dit ging allemaal zeer voortvarend, snel en gezellig. Om het teamgevoel te versterken zorgde het bestuur voor een hapje bij de koffie tijdens de koffiepauzes en lunch.Kortom een geslaagd samenwerkingsproject met een resultaat dat er mag zijn.

Vluchtwegverlichting ook vervangen

De volgende fase was het vervangen van de verouderde vluchtwegverlichting. Dit ging op dezelfde manier. Het is zo twee keer gelukt om in goede samenwerking een nieuwe energiebesparende oplossing te kiezen, deze snel en efficiënt te installeren, overbodige materialen op een verantwoorde manier af te voeren en de benodigde investering te beperken door zelfwerkzaamheid van de vrijwilligers onder de bewoners.

Meer dan 600 wandarmaturen voorzien van plug & play LED binnenwerk (en meer)

In de volgende fase werd ons gevraagd of we een oplossing konden ontwerpen voor de meer dan 600 wandarmaturen in de gangen en trappenhuizen. De bestaande armaturen waren van Multicare en het type is de Karat. Een oerdegelijk armatuur dat na 15 jaar nog helemaal niet versleten was. Jammer dat deze Nederlandse fabriek niet meer bestaat. Wij hebben voor dit armatuur een nieuw plug and play binnenwerk ontworpen.

Drie uitvoeringen

Onze oplossing werd direct op de oude bevestigingen van de PLT lichtbronnen gemonteerd. We hebben 3 uitvoeringen gemaakt. De lichtoutput is instelbaar geworden door de driver meer of minder stroom te laten leveren. Voor de armaturen met noodfunctie hebben we een accu toegevoegd en voor weer andere armaturen zijn sensoren toegepast. Na diverse testen werd onze oplossing goedgekeurd. Het opgenomen vermogen daalde van oorspronkelijn 20 watt naar 3 watt met zelfs beter licht. Een enorme besparing dus.

Weer goede samenwerking bij montage

Ook hier werd de voorbereiding weer gedaan door de bewoners. Zij maakten het armatuur open, haalden de oude verlichting eruit en maakten de (echt) glazen kappen schoon. Wij monteerden onze plug and play oplossingen en iemand en andere mensen schroefden het armatuur weer dicht. In record tempo werden de armaturen omgebouwd.

Ook Hogro (Lightronics) en ingemetselde armaturen vernieuwd

Na de armaturen van Multicare werden ook de degelijke Hogro armaturen van Lightronics onderhanden genomen en als laatste werden de ingemetselde armaturen bij de ingang van de parkeer garage omgebouwd en voorzien van een geheel nieuw binnenwerk met LED verlichting.

Positieve feedback van bewoners en energiebesparing gemeten

Al met al hebben we samen een paar succesvolle projecten gerealiseerd. De bewoners hebben aangegeven heel tevreden te zijn en een flink aantal van de bewoners heeft ook persoonlijk bijgedragen aan het succes. 

Recent ontvingen we een energieverbruik analyse van de voorzitter van het verlichtingsproject. Hier volgt een citaat uit zijn bericht:

Een tijd niet meer gezien of gesproken maar dat krijg je als de verlichting geen rare dingen doet of kapot gaat....... is overigens wel een goed teken!

Nu we een jaar + de meterstanden bijgehouden hebben krijgen we een meer duidelijk beeld van het verminderde energieverbruik ..... ongeveer 37 %  .... is toch niet slecht!!!

Project geslaagd ..... en alleen maar positieve reactie's van de bewoners! 

Als klap op de vuurpijl zijn we onlangs gevraagd om mee te denken over de te vervangen verlichting in de 164 bergingen. Aan dit project wordt bij verschijnen van dit artikel (oktober 2026) hard gewerkt. We zien er naar uit weer samen te werken met de vrijwilligers onder de bewoners.